Dünyada, yani evrende bilinmeyen, çözülemeyen, anlaşılamayan, çözüm bulunamayan hiçbir problem yok ölümün dışında aslında, insanlığın lehine veya aleyhine. Bu alemde insana lazım olacak değerleri ve yararlı olanlar ile, insanlığın aleyhine olabilecek ne kadar problem varsa, bunların üstesinden gelebilecek gücü, aklı ve yapılması gereken iş ve işlemlerin yollarını Yüce Allah hiçbir ayrıntı bırakmadan yarattığı üstün varlık olan insanoğluna öğretmiş, ya da iz ve işaretlerini, ip uçlarını göstermiştir. Her birey kendisine ve toplumuna faydalı olabilecekleri yerine getirmek, ya da kendine ve toplumuna gelebilecek tehlikelere karşı tedbirleri zamanında almak gibi bir görevi vardır. Bu alemde her canlı görevini bihakkın yerine getiriyor, kendini kendince tehlikelerden korumaya çalışıyor. Bu canlılar içinde kendini gerçek manada düşünmeyen, hayatını bugünden ibaret sanan, artı kendisini yakından uzaktan ilgilendirmeyen sorunlarla boğuşmaya kalkışıyor, böyle olunca da içinden çıkamıyor, kendi başına durup dururken dert alıyor. Problem ya kendisi oluyor, ya da problemi kendisi çıkartıyor.

      Dünyada insanların başına tüm belaları, problemleri, açmazları ve çıkmazları saran yine insan değil mi? İnsanları öldüren silahları kim üretti? İnsanları kim öldürüyor? Dünyayı insanlara kim dar ediyor?Allah’ın insanlara hakça taksim ettiği rızkı kim haksızca bölüştürüyor? Çevreyi kirletip yaşanmaz hale kim getiriyor? Sokaklara kim tükürüyor? Allah’ın sağlam yarattığı bedeni kim hastalıklı hale getiriyor? Her şeyi bozan, dünyanın düzenini bile şirazesinden, rayından ve yolundan çıkartan insan değil mi? İslâm insana faydalı olmayı emretmiş, insana zarar vermeyi yasaklamış, insana yardım etmeyi, derdine derman olmayı tavsiye etmiş, insana tuzak kurmayı yasaklamış, yol göstermeyi, aydınlatmayı ve iyilikle ikaz etmeyi öğütlemiş, insanlara hayat vermeyi bütün insanlara yaşama sevinci vermek gibi kabul etmiş, bir insanı öldürmeyi de tüm insanları öldürmek gibi olduğunu belirtmiş, kimsesize kimse olmayı, çaresize çare olmayı, dertlilere derman olmayı özetle iyilikte yarışmayı ve yardımlaşmayı emretmiş, kötülükte ve günahta yarışmayı ve yardımlaşmayı da yasaklamıştır. Mevla bir çok dert vermiş, ama beraberinde dermanını da vermiş, lakin insanoğlu bu dermanlara engel olmuş. Dermanı olmayan hiçbir dert vermemiş ki, dermanı olmasın alemde. İnsanoğlu bu bitmeyen ve kendisinin katkısının çok olduğu bu problemlere çare bulabilecek aklı-fikri de ihsan etmiş yine insanoğluna. Gölge etmese insanoğlu, kimse başka ihsan istediği falan yok.

      İnsan eğitilmeye, terbiye edilmeye, öğretilmeye, hem de beşikten mezara kadar yorulmadan, usanmadan öğrenmeye devam edilmesi istenmiş ki, kendisinin var ettiği problemleri çözebilecek formülleri de bulabilsin. Ama insanoğlu çare ve çözüm üreteceği yerde, daha çok problem üretmiş, dünyada kaldığı sürece. Hiç düşündünüz mü, dünyada insanı ve onun neslini yok etmeye ayrılan paralar mı daha çok? İnsanlara mutluluk verecek iş ve işlemler için ayrılan paralar mı daha çok? Bunun cevabını her birey biliyor aslında. İnsan kendini yine insandan korumak için bunu yapmak zorunda olduğunu söyleyecek ve kendini savunacak. Dünyada insanlara, hayvanlar zarar vermiyor, hiçbir zaman da vermemiş, insan insana zarar verdiği gibi, hayvanlara da zarar veriyor. İnsan problem, ya da problem insan, bu problemler acaba çözülemez mi? Problemi çözmek için insanoğlunu yer yüzünden kaldırmaya gerek yok. İnsanın içinde o “beni” kaldırıp onun yerine “bizi” yerleştirdiğiniz zaman problemi kökünden halletmiş olursunuz.

      Taşları konuşturan plak gibi, bulduğu ve icat ettiği aletlerle dünyanın bir ucundan o bir ucuna sesini duyuran insan, kendi benliğine sesini ulaştıramamış ve sözünü kendi benine geçirememiş ne yazık ki. Hep kendi bindiği dalı kesmiş, kendi icat ettiği, adına ne derseniz deyin alet ve edevatla hem kendini hem de başkasının hayatını zehir etmiş. İnsanın olduğu yerde hep sorun olmuş, problemler dağlar gibi üst üste yığılmış, çöz çözebilirsen. Problem insanda, çare de insanda. Problem varsa ki, var çözümü de var. Çözümsüz hiç problem var mı dünyada. Problem insan, insan problem, ayıkla insandan insanı becerebilirsen, belki ölüm geçici olarak bu dünya için problemi çözüyor. Ya öteki dünya? Allah bilir.